De Dobermann als studie model voor DCM bij de mens

Op 5 juli 2019 is online een artikel gepubliceerd onder supervisie van dierenarts-cardioloog dr. Gerhard Wess (Dipl. ACVIM / ECVIM-CA Cardiology). In dit artikel wordt een onderzoek gepresenteerd waarbij gekeken is of bij onze Dobermann, net zoals bij de mens, bepaalde antilichamen bijdragen aan de ontwikkeling van de hartspierziekte DCM. Deze antilichamen worden hierbij aangemaakt door het eigen immuunsysteem (afweersysteem).

De volledige titel van het artikel luidt:

Doberman pinschers present autoimmunity associated with functional autoantibodies: A model to study the autoimmune background of human dilated cardiomyopathy

Via de volgende link kunt u het volledige artikel terugvinden:
www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6611557/

Een auto-immuunziekte (afweerziekte tegen lichaamseigen cellen) met antilichamen tegen een zogenaamde ß1-adrenerge receptor (ß1-AAB) (adrenaline ontvanger op de hartspier) wordt steeds meer gezien als een belangrijke oorzaak voor DCM bij de mens. Door onderzoek te verrichten naar de auto-immuniteit tegen ß1-AAB bij onze Dobermann met DCM is gekeken of de Dobermann kan worden gebruikt als model voor DCM onderzoek bij de mens. Immers DCM bij onze Dobermann en de mens vertoont vele gelijkenissen.

In totaal zijn 118 Dobers onderzocht, waarvan 60 reuen en 58 teven met een gemiddelde leeftijd van 6 jaar (tussen 1 en 13 jaar). 59 Dobers met DCM en 19 Dobers zonder DCM (controle groep) waren positief voor het ß1-AAB antilichaam. In een later stadium van het onderzoek ontwikkelden uit de controle groep nog eens 9 Dobers DCM, hiervan waren ook 8 Dobers positief voor het ß1-AAB antilichaam. Reeds geteste medicijnen bij de mens tegen deze auto-immuunziekte bleken ook werkzaam te zijn bij deze Dobers.

Hieruit kan worden geconcludeerd volgens de onderzoekers dat het DCM ziekte proces bij de mens overeenkomsten vertoont met de auto-immuniteit tegen de ß1-AAB receptor bij de Dobermann.

Vooralsnog bestaat er geen genetische test voor DCM bij de Dobermann, ook al wordt een dominante vererving, ongeacht reu of teef, wel vermoed. Dit zelfde geldt ook voor de mens. Bij een kwart van humane DCM patiënten werden meerdere genetische mutaties (veranderingen) gevonden.

Bij het complexe DCM ziekteproces bij zowel de Dobermann als ook de mens moet ook aan  een eventuele auto-immuniteit tegen de hartspier worden gedacht. Alhoewel er heden ten dage geen twijfel bestaat dat deze auto-immuniteit genetisch sterk gerelateerd is. Het onderzoek toont via de resultaten dan ook voor de eerste keer de suggestie dat de auto-immune achtergrond van DCM bij de Dobermann, zoals reeds gesteld bij de mens, in verband wordt gebracht met de ß1-AAB receptor. Hiermee zou een verdere stap kunnen worden gezet in de behandeling en preventie van DCM bij de Dobermann, net zoals bij de mens.

Bijna 30 jaar geleden werd al geopperd om de Dobermann te gebruiken voor onderzoek naar DCM bij de mens. Onze Dobermann kan echter niet vergeleken worden met gebruikelijke onderzoeks-, c.q. laboratoriumdieren. Daarom zijn onderzoeken met grotere huisdieren, zoals onze Dober, duurder en aan grotere restricties verbonden, zeker vanuit ethisch oogpunt. Gelukkig zijn veel eigenaren wel gemotiveerd om mee te werken aan zulke onderzoeken, zeker als nieuwe therapiemogelijkheden ten voordele van de patiënt kunnen zijn. Bij het bovenstaand onderzoek is zo goed mogelijk rekening gehouden met het welzijn van de Dobers. Naast bloedonderzoek werd alleen, welliswaar meermaals, een algemeen lichamelijk onderzoek, hartecho en 24 uurs ECG (hartfilm) uitgevoerd.

Afsluitend kan uit het onderzoek worden geconcludeerd dat gezien de grote gelijkenis tussen de DCM gerelateerde auto-immuunziekte bij de Dobermann en de mens, tezamen met de hoge prevalentie en het snelle progressieve ziekteverloop van DCM bij de Dobermann, de Dobermann een uitermate geschikt model is voor verder DCM onderzoek bij de mens, met name voor de ontwikkeling van medicijnen tegen de betreffende DCM auto-immuunziekte.


Hopelijk dat hieruit voortkomende resultaten ook onze Dobermann ten goede zullen komen, zowel wat therapie als ook preventie mogelijkheden betreft tegen deze verschrikkelijke hartspierziekte DCM.

Met dank aan Drs. D. Wertz voor het schrijven van dit artikel.